De individuele presentatie

Er bestaan verschillende soorten presentaties. Sommige organisaties willen dat je jezelf presenteert en vertelt over je vaardigheden en ervaring, terwijl het bij andere om een specifiek onderwerp gaat. Ook de tijd die je krijgt om je voor te bereiden kan verschillen.

Hoe presenteer ik mezelf?

De lengte van de presentatie en de voorbereidingstijd hangen af van de organisatie. Presentaties tijdens selectiegesprekken duren doorgaans tussen 1 en 10 minuten, met maximaal 30 minuten voorbereidingstijd. De hele tijd moet je flexibel, gestructureerd en zelfverzekerd overkomen. En onthoud dat alle andere kandidaten ook zenuwachtig zijn. Zenuwen laten zien hoe belangrijk het voor je is om de beurs te krijgen. Soms krijg je tijdens je presentatie vragen. Als dat gebeurt, probeer dan rustig te blijven. Het is ook belangrijk om op tijd klaar te zijn. Als je presentatie te kort is, wek je de indruk dat je het lastig vindt om zelfverzekerd over je prestaties te praten. Een presentatie die te lang is, wekt de indruk dat je je argumenten niet goed kunt samenvatten.

Kies je inhoud met zorg. Zorg voor een creatieve en interessante opening, want daardoor onthouden de interviewers je beter. Presenteer na de opening de belangrijkste onderdelen van je cv. Richt je op je ervaringen en prestaties die aansluiten bij de doelen van de beurs. Als je een beurs aanvraagt bij een organisatie die maatschappelijke betrokkenheid belangrijk vindt, vertel dan hoe je daar directe ervaring mee hebt.

Houd de tijd goed in de gaten. Neem een horloge mee en oefen je presentatie thuis met een horloge, zodat je precies weet hoe lang elk onderdeel duurt. Als je over de toegestane tijd gaat, kan een commissielid je presentatie afbreken. Timing is dus niet alleen een kwestie van stijl, maar bepaalt soms of je überhaupt mag afmaken.

Als er flip-overs of schoolborden beschikbaar zijn, gebruik die dan waar mogelijk. Daarmee kun je visueel ondersteunen wat je zegt en blijft het beter hangen. Je kunt vooraf getekende grafieken gebruiken als er voldoende voorbereidingstijd is, of de inhoud visueel op een bord of flip-over laten zien terwijl je praat. Zo laat je zien dat je professioneel en dynamisch bent.

Waar moet ik op letten bij een presentatie over een specifiek onderwerp?

In plaats van een presentatie over jezelf kan er ook gevraagd worden om over een specifiek onderwerp te praten. Meestal krijg je het onderwerp vóór de presentatie, zodat je je kunt voorbereiden en je gedachten kunt ordenen. Soms krijg je een onderwerp toegewezen vóór de selectiedag, zodat je thuis kunt voorbereiden. Of je moet je in zeer korte tijd voorbereiden tijdens het gesprek zelf. In dat tweede geval wordt beoordeeld hoe goed je onder druk presteert.

Als je het onderwerp zelf mag kiezen, is die keuze belangrijk. Ga voor een onderwerp dat je oprecht interesseert en dat waarschijnlijk ook de interesse van je publiek wekt, bij voorkeur een onderwerp dat uitnodigt tot discussie of een beetje controverse. Een goed startpunt is een onderwerp dat je recent aan het denken heeft gezet, of een actueel thema dat relevant is voor de commissie. Zorg dat er genoeg degelijk materiaal beschikbaar is, zodat je je punten met inhoud kunt onderbouwen in plaats van alleen met een mening.

Bij een presentatie over een onderwerp willen de interviewers zien hoe goed je je zaak kunt overbrengen en je argumenten kunt structureren. Aan het einde van je presentatie moet je een conclusie geven. Zelfs als je een emotioneel onderwerp krijgt, moet je het onderwerp op een objectieve en gestructureerde manier presenteren.

Hoe bereid ik me het beste voor op mijn presentatie?

Als je een presentatie over jezelf moet geven, zorg dan dat je je thuis van tevoren voorbereidt. Als je op de selectiedag een onderwerp krijgt, besteed dan zo veel mogelijk tijd aan het verzamelen van informatie en het ordenen van je belangrijkste argumenten. Als je bang bent iets te vergeten, schrijf dan je belangrijkste punten op indexkaartjes of notitiepapier. Zorg dat je aantekeningen goed leesbaar zijn en gebruik geen A4-vellen. Zelfs als je weinig voorbereidingstijd hebt, moet je je concentreren op een zo goed mogelijke opening. Zo trek je meteen vanaf het begin de aandacht. En aan het einde van je presentatie vraag je of er nog vragen zijn, waarna je afsluit met een bedankje.

Voor de indexkaartjes zelf is DIN A5 (148 x 210 mm) of DIN A6 (105 x 148 mm) een praktisch formaat. Beide zijn groot genoeg om duidelijk leesbare aantekeningen op te zetten, maar klein genoeg om tijdens de presentatie onopvallend in je hand te houden. A5 werkt goed als je ruimte wilt voor mindmaps, diagrammen of iets langere opsommingen, terwijl A6 beter is voor compacte samenvattingen en kernwoorden. Welk formaat je ook kiest, gebruik de kaartjes alleen voor korte steekwoorden, niet voor een volledig script dat je voorleest.

Als het gesprek voorbij is, is het de moeite waard om een kort bedankje te sturen naar de mensen met wie je hebt gesproken. Dit is in de VS gebruikelijk en in Europa minder, maar het helpt nog steeds om je interesse en professionaliteit te onderstrepen. Stuur het redelijk snel na de afspraak, meestal binnen een dag of twee, en richt het persoonlijk aan elke interviewer in plaats van iedereen dezelfde standaardboodschap te sturen. Houd het kort: bedank ze voor het gesprek en hun tijd, verwijs naar een of twee punten die aan bod kwamen en benoem nog even kort waarom de beurs belangrijk voor je is. Vermijd massamailings, spelfouten en elke zweem van druk om een snelle beslissing.